دادخواست اعلام فسخ عقد بیع با استفاده از خیار قانونی عیب نوعی دعوای حقوقی است که در آن یکی از طرفین قرارداد خرید و فروش (معامله)، به دلیل وجود عیبی در کالا یا ملک خریداری شده، از دادگاه درخواست میکند تا قرارداد را فسخ کند. به عبارت سادهتر، خریدار میتواند با استناد به وجود عیبی در کالایی که خریداری کرده است، از دادگاه بخواهد تا قرارداد را باطل اعلام کند و پول خود را پس بگیرد.
تنظیم دادخواست اعلام فسخ عقد بیع با استفاده از خیار قانونی عیب
ریاست محترم دادگستری ……
سلام علیکم
با احترام، با اختیار حاصل از مدلول یک برگ وکالتنامه ملصق به تمبر مالیاتی الکترونیکی و به وکالت از ناحیه (خواهان مرقوم در صدر دادخواست) خاطر عالی را مستحضر داشته خواسته موکل بدلایل مشروحه آتی الذکر در یک جمله اعتبار قانونی را واجــد بــوده و مستوجب پذیرش میباشد.
1) به موجب عقد بیع موضوع مبایعه نامه شماره …… مورخ …… ششدانگ یک دستگاه اتومبیل سواری از نوع. مدل …… به شماره انتظامی ناجا …… به مبلغ …… ریال از خوانده محترم بعنوان بایع ابتیاع گردیده است. بعد از انجام معامله و بعد از قبض مبیع کاشف به عمل آمد خودروی مذکور قبل از انجام معامله معیوب بوده و عیوب آن مستور بوده و خوانده با استفاده از جهل موکل توانسته او را در این معامله مغرور نماید.
2) به موجب مستفاد از ق. م. عیب وقتی مخفی به حساب میآید که مشترى حین البیع عالم به آن نبوده است. چه این عدم علم ناشی از آن باشد که عیب حقیقتاً مستور بوده یا این که ظاهر بوده ولی مشتری ملتفت آن نشده است، و در محضر دادگاه نیاز به توضیح نمیباشد که آنچه در تحقق خیار عیب مؤثر واقع میشود علم و جهل خریدار است. نه داوری عرف بالنتیجه هرگاه خریدار در بررسی مبیع حتی مسامحه کند و عیب آشکار آن را در نیابد میتواند برای فسخ بیع یا مطالبه ارش به همان عیب استناد کند.
به سخن دیگر خیار عیب ناشی از این شرط ضمنی است که کالای مورد معامله باید سالم باشد و بر این اعتقاد تراضی صورت میگیرد فلذا اگر عیبی در مبیع ظاهر شود تخلف از شرط ضمنی به خریدار حق قاعده ضرر و لاضرار استوار شده است، و علم و جهل فسخ میدهد چه مبنای خیار عیب بر فروشنده کالای معیوب در تحقق خیار عیب اثر ندارد. به عبارت ثالثه هر جا که پی فریب و حیله و سوء استفاده به میان آید، تمهیدی که بکار رفته بیاثر است. بنابراین اگر فروشندهای به عمد عیب کالا را بپوشاند و حتی در عقد این شرط را بگنجاند که تمام خیارات ساقط شده است. خریدار پس از آگاهی حق فسخ دارد چه سوء استفاده از متن ممنوع است، و اصل ۴۰ ق.ا. صراحتاً میگوید:
«هیچ کس نمیتواند اعمال حق خویش را وسیله اضرار به غیر یا تجاوز به منافع عمومی قرار دهد».
(مسئولیت مدنی ج ۱ قواعد عمومی شماره ۲۰۵ به بعد، مرحوم امیر ناصر کاتوزیان)
در نتیجه تراضی بر اسقاط خیار بر مبنای جهل بایع به وجود عیب صورت میپذیرد پس اگر معلوم شود که فروشنده آگاه بر عیب بوده است. تراضی بر اسقاط خیار مبنا و پایه خود را از دست میدهد و بیاثر میشود و در عرف هیچ گاه قابل قبول نمیباشد که فروشندهای همانند خوانده که سالها در امر خرید و فروش اتومبیل تبحر دارد از عیوب پنهانی خودروی مورد معامله با موکل آگاه نباشد!!
3) در مانحن فیه خودروی مورد معامله به شماره انتظامی ناجا …… در تاریخ معامله معیوب بوده مضافاً این عیب مستور بوده و اگر موکل عالم به عیوب خودرو به شرحی که در نظریه کارشناس تأمین دلیل پیوست آمده میبود قطعاً حاضر به انجام این معامله نمیگردید.
4) گزارش تأمین دلیل مورخ …… شماره …… تصدیری از حوزه …… شورای حل اختلاف …… حکایت از معیوب بودن مبیع دارد
5) پس از احراز عیوب مبیع مراتب فسخ معامله از طریق ارسال اظهار نامه با لحاظ فوریت امر اراده، انشاء و به خوانده ابلاغ شده است.
بنائاً به مراتب و معنونه در فوق:
و استناداً به مواد ۴۲۴ ق.م و ۱۹۸ و ۵۱۹ ق.آ.د.م.
رسیدگی و استماع خواسته و در مانحن فیه اعلام فسخ عقد بیع به شرح ستون خواسته از محضر دادگاه تحت استدعاست.
با تشکر و تجدید احترام
وکیل ……